Cuốn tiểu sử về nhà văn nổi tiếng Brazil Paulo Coelho sẽ ra mắt vào tuần tới, nhưng hiện giờ nó đă gây ra tranh căi gay gắt, có nguy cơ gây đổ vỡ mối quan hệ giữa tác gia thuộc hàng “siêu sao” này với Viện hàn lâm văn chương Brazil.

Tác phẩm có tựa đề The Magus dày 600 trang, do nhà báo Fernando Morais viết về chân dung của Coelho chứa đựng những thông tin gây sóng gió, như nêu Viện hàn lâm văn chương Brazil (ABL) kết nạp Coelho vào năm 2002 v́ ông không có con, và cơ quan này có thể được nhận gia tài khi ông chết.

Cũng theo cuốn tiểu sử trên, các thành viên ABL c̣n chấp nhận nhà văn kỳ cựu 60 tuổi, tác giả của hai tiểu thuyết lừng danh Nhà giả kim (The Alchemist) và Mụ phù thuỷ của Portobello (The Witch of Portobello), v́ nghĩ rằng việc làm này sẽ thu hút sự chú ư của giới truyền thông và qua đó đem lại sinh lực mới cho Viện hàn lâm.

Theo kế hoạch ban đầu, cuốn The Magus sẽ làm lễ ra mắt độc giả tại trụ sở của ABL ở thành phố Rio de Janeiro, nhưng Viện hàm lâm văn chương Brazil đă huỷ bỏ chương tŕnh này.

Trước đó, nhà văn Coelho viết rằng ông không can thiệp vào việc biên soạn cuốn tiểu sử về ḿnh và tất cả những ǵ ông làm là cung cấp tài liệu và thông tin xác thực cho nhà báo Fernando Morais. “Nói cách khác th́ Fernando tự do suy xét và phân tích những ǵ ông ấy muốn về việc tôi được bầu vào ABL”, Coelho viết thêm.

Cuốn sách trên c̣n tiết lộ rằng, tác phẩm thứ hai của Coelho là Practical Manual of Vampirism có sự đóng góp của một người bạn cũ và cũng là cộng tác viên của ông có tên Toninho Buda, người mà Coelho đă không hề nhắc đến trong lần xuất bản đầu tiên vào năm 1985. Sau đó, Coelho đă cho rút lại cuốn này với lư do chất lượng thấp và không bao giờ tiết lộ chuyện thực chất đây là tác phẩm của người khác.

Nhà văn Paulo Coelho được coi như một nhà hiền triết, thường sử dụng một phong cách viết đơn giản và trực tiếp để hấp dẫn bạn đọc. Ông là tác giả có tác phẩm ăn khách nhất mọi thời trong ḍng văn học bằng tiếng Bồ Đào Nha, với tổng cộng từ 92 đến 100 triệu bản sách đă được tiêu thụ. Trong đó, cuốn Nhà giả kim bán chạy nhất với 30 triệu bản bằng 65 thứ tiếng trên toàn thế giới và đang được Hollywood chuyển thể thành phim .

Riêng tại Việt Nam, các tác phẩm của ông đă được dịch sang tiếng Việt gồm có Nhà giả kim (Lê Chu Cầu dịch, NXB Lao Động và Trung tâm Văn hoá Ngôn ngữ Đông Tây, 2002, sau đó Ngọc Cầm Dương dịch lại, NXB Phụ Nữ, 2006); Zahir - Nỗi ám ảnh (Lê Xuân Quỳnh dịch, Nxb Văn học và AlphaBooks, 2006), Quỷ dữ và nàng Prym (Ngọc Phương Trang dịch, NXB Phụ Nữ và Cty Cổ phần Sách Bách Việt, 2007), Phù thuỷ phố Portobello (Lê Khánh Toàn dịch, Cty Sách Bách Việt, 2007).

Từ bệnh nhân tâm thần trở thành nhà văn ăn khách hàng đầu

Một ngày Hè năm 1971, Paulo Coelho gặp Raul Seixtas, cuộc gặp gỡ định mệnh đă làm thay đổi cuộc đời ông. Seixtas đă cuốn ông vào một cuộc sống thoát ly và hoàn toàn tự do. Ma tuư và nhạc rock ’n’ roll lúc đó là lẽ sống của hai chàng trai trẻ. Ca khúc đầu tiên của họ do Coelho viết lời, Seixtas soạn nhạc và tŕnh diễn đă được giới trẻ trong các đô thị toàn liên bang chào đón nhiệt liệt. Sau đó, các ca khúc đậm chất rock ’n’ roll của họ như Eu Nasci Há Dez Mil Anos Atrás (Tôi sinh ra từ 10 ngàn năm trước), Gita và Al Capone đă trở thành những bài hit trên hệ thống đài phát thanh và truyền h́nh Brazil lúc bấy giờ. Sự hợp tác giữa hai người đă mang lại rất nhiều thành công và họ trở thành đại diện tiêu biểu cho phong trào rock ’n’ roll của Brazil những năm 1970. Trong thời gian hợp tác từ năm 1971 đến 1976, họ đă cho ra đời hơn 60 ca khúc và trở thành thần tượng của giới hippie Brazil suốt gần một thập kỷ.

Năm 1973, Coelho và Seixtas gia nhập Sociedad Alternativa, một tổ chức chống đối chính phủ lúc đó và chủ nghĩa tư bản một cách cực đoan. Coelho trở thành cái gai trong mắt của nhà nước quân phiệt. Chỉ một năm sau đó, ông đă bị bắt và chịu tra tấn dă man trong suốt 3 tuần lễ. Nhưng cuộc đời quả là có nhiều điều lạ lùng, chính hồ sơ đă 3 lần nhập viện tâm thần thời lêu lổng ở vỉa hè Rio De Janeiro đă giúp Coelho thoát khỏi chốn lao tù mà hầu như chỉ có đường vào chứ không có lối ra. Thoát khỏi thần chết trong gang tấc nhờ nhanh trí giả điên, Coelho đă có một bài học xương máu. Ông biết rằng những hoạt động phản kháng tự phát chẳng thể làm thay đổi chế độ mà chỉ dẫn đến chốn lao tù và cái chết vô nghĩa. Coelho bắt đầu nhen nhóm khát vọng chu du khắp thế giới và cầm bút để viết nên những trang văn đấu tranh cũng như tinh thần tự do, phản kháng một cách tự giác của ḿnh.

Trong cuốn hồi kư The Magus do người bạn thân là kư giả Morais chấp bút, tổng hợp từ hàng ngàn trang nhật kư của Paulo Coelho mới công bố năm 2007, toàn bộ sự thật về cuộc đời ông đă được phô bày không một chút giấu giếm. “Paulo có những trải nghiệm hoang dại đến độ bạn khó mà tưởng tượng nổi”, Morais nói. Coelho từng muốn để lại di chúc, yêu cầu đốt sạch những trang nhật kư khi ông qua đời, để bí mật về quá khứ của ḿnh vĩnh viễn được đưa xuống mồ. Nhưng bây giờ, tất cả đă được phơi bày trước công chúng. Trong vài năm gần đây, Coelho là nhà văn thứ ba, sau Guenter Grass và V.S.Naipaul, gây sốc cho độc giả bằng những tiết lộ muộn màng về sự thật cuộc đời ḿnh.